CA 59

Những kiến thức đề cập dưới đây được các sinh viên y khoa cố gắng dịch từ sách, phần để tăng kiến thức, phần để làm quen việc đọc sách nước ngoài. Các kiến thức dưới đây không nhằm cung cấp sự hiểu biết "hoàn chỉnh nhất"/"toàn diện nhất" hoặc "chính xác nhất" về các vấn đề được nhắc đến, bới y khoa là một lĩnh vực luôn luôn có sự thay đổi không ngừng, nên chúng tôi không chia sẻ để định hướng cho việc điều trị/tự điều trị của bất cứ cá nhân/tập thể nào.

Tóm tắt: Buồn ngủ_ GCS 14đ_Rối loạn ăn uống_ Vô kinh_ Gầy_ Thiếu máu mức độ nhẹ_ Giảm albumin máu_ Rối loạn điện giải.

Cô gái này bị chứng chán ăn tâm thần. Đây là một chẩn đoán bệnh tâm thần đặc trưng bởi sự từ chối duy trì cân nặng bình thường theo tuổi và chiều cao, sự sợ hãi khi tăng cân, bóp méo hình ảnh cơ thể và vô kinh. Có những phân nhóm khác như hạn chế "năng lượng nhập vào" cũng như thói quen “ăn uống vô độ” - việc hạn chế có bao gồm dùng thuốc nhuận tràng, lợi tiểu hay thuốc thụt tháo.
Cô ấy có bằng chứng cân nặng thấp ( chẩn đoán xác định dựa vào cân nặng lý tưởng <85%, BMI < 17.5). Nhận thức hình ảnh cơ thể của cô ấy đã bị thay đổi. Cô thay đổi chế độ ăn và tập thể dục hàng ngày. Cô cũng vô kinh.
Hầu hết chán ăn tâm thần là nữ, với tần suất khởi phát nhiều nhất ở lứa tuổi dậy thì muộn. Có xu hướng kèm theo những rối loạn tâm trạng khác và biểu hiện hành vi ám ảnh cưỡng chế. Nguyên nhân chính xác của chán ăn tâm thần thì chưa được biết, nhưng nó được cho là do bản chất gen và môi trường cũng như những ảnh hưởng xã hội khác.
Huyết áp 90/60 mmHg và nhịp tim 40 l/phút cho thấy huyết động ko ổn định. Rối loạn điện giải của cô cho thấy cô bị toan chuyển hóa với hạ natri-calci-magie-phosphat máu. Vì vậy cô cần sự chăm sóc tích cực tập trung vào việc ổn định huyết động và nuôi ăn lại để phục hồi các rối loạn điện giải. trạng thái tinh thần cơ bản của cô ấy có thể khiến cho việc nuôi ăn lại gặp nhiều khó khăn. Lựa chọn chính là giữa dinh dưỡng đường miệng và đường tĩnh mạch. Cho ăn qua ống thông mũi dạ dày là lựa chon đầu tiên nhưng điều này có thể gây ra hội chứng nuôi ăn lại. Hội chứng này thường xảy ra hơn trong tình trạng mất cân bằng điện giải và là do sự thay đổi dịch gây ra mê sảng. suy hh-tim mạch, cũng như là làm dãn dạ dày khiến cho việc nuôi ăn khó khăn hơn. Những biến chứng khác bao gồm rối loạn chức năng thần kinh cơ tiền triển và kéo dài khoảng QT. Do đó nuôi ăn lại phải được thực hiên cần thận với sự quản lý và theo dõi chặt chẽ tình trạng điện giải và lâm sàng. Cần hội ý chuyên gia dinh dưỡng để xác định lượng calo mỗi ngày cũng như sự bổ sung vitamin và khoáng chất.
Dạng rối loạn điện giải hạ kali kèm với toan chuyển hóa của cô có thể là do lạm dụng thuốc nhuận trường hoặc thuốc sổ. Nếu có loạn nhịp đe dọa tính mạng do hạ kali, có thể truyền nhiều kali hơn nhưng phải qua đường truyền tĩnh mạch trung tâm. Nồng độ magie và calci cũng cần điều chỉnh trước khi kali về bình thường. Sự hạ natri máu nhẹ của cô cũng cần dc điều chỉnh. Rất có thể là hạ natri máu do giảm thể tích dịch, trong trường hợp này 1 túi NaCl 0.9% truyền trong 12h có thể là 1 thay thể chấp nhận dc. Coi chừng sự thay đổi nồng độ natri quá nhanh có thể gây phù não, ly giải myelin trung tâm não bộ. Vì vậy việc nâng điện giải phải dc nhấn mạnh là phụ thuộc vào mức độ nặng và sự thiếu hụt điện giải này là cấp hay mạn.
Việc theo dõi thường qui điện giải, loạn nhịp tim, sự tuân thủ việc nuôi ăn,.. tốt nhất nên được thực hiện trước hết tại đơn vị chăm sóc tích cực. Cô ấy nên nhận được sự hỗ trợ về tâm thần sau khi tình trạng y khoa ổn định. Có được sự hỗ trợ về tâm thần cũng giúp việc nuôi ăn lại tốt hơn vì cô ta nhiều khả năng sẽ không tuân thủ việc ăn uống. Đây là 1 lĩnh vực đạo đức và sự phối hợp chặt chẽ với đội ngũ y khoa và tâm thần học là cần thiết để quản lý 1 bệnh nhân với những biến chứng đe dọa tính mạng của chứng chán ăn tâm thần.

Từ khóa:
- Bệnh nhân chán ăn tâm thần có thể nhập viện trong bệnh cảnh cấp cứu đe dọa tính mạng và tỉ lệ tử vong cao hơn các chẩn đoán tâm thần khác
- Hội chứng nuôi ăn lại là 1 biến chứng nghiêm trọng trong việc nuôi ăn ở người chán ăn tâm thần khi mà có sự rối loạn điện giải xảy ra.
 

VÀI BÀI BÁO CHƯA ĐỌC HẾT [p.1-NHIỄM]

Sofosbuvir-Velpatasvir-Voxilaprevir Effective in Previously Treated Chronic Hep C

Supporting the results from the blinded portion of the phase 3 primary study, the single-tablet regimen of sofosbuvir-velpatasvir-voxilaprevir for 12 weeks was safe, well tolerated, and highly effective in patients with chronic HCV infection who had previous treatment failure with NS5A inhibitor-containing regimens. A salvage regimen for this population represents an important advance for patients with limited retreatment options.

(link) 

CASE 55

Chú thích: 
PO2 = 8.2 kPa = 61.5 mmHg
Pa CO2 = 3.4 kPa = 25.5 mmHg

NHIỄM ĐỘC RƯỢU

1. Đại cương:

Ngộ độc rượu là một tình trạng nghiêm trọng và có thể gây chết người - hậu quả của lượng rượu tiêu thụ lớn trong một thời gian ngắn. Uống quá nhiều, quá nhanh có thể ảnh hưởng đến hô hấp, nhịp tim và có khả năng dẫn đến hôn mê và tử vong.
Uống nhanh chóng hoặc nhiều đồ uống trong một ngày là nguyên nhân chính của ngộ độc rượu. Ngộ độc rượu cũng có thể xảy ra khi vô tình ăn sản phẩm gia dụng có chứa rượu. Hầu hết các trường hợp ngộ độc rượu là do uống quá nhiều đồ uống có cồn, đặc biệt là trong một thời gian ngắn.
Một người bị ngộ độc rượu cần có nhu cầu chăm sóc y tế ngay lập tức. Nếu nghi ngờ ai đó đã bị ngộ độc rượu, hãy cấp cứu y tế.
Điều trị bao gồm việc cung cấp hỗ trợ thở và dịch truyền tĩnh mạch cho đến khi hoàn toàn loại bỏ rượu khỏi cơ thể.

GHI CHÉP TỪ NỘI A BVBNĐ

Dấu Nikolsky: dùng ngón tay cái của thầy thuốc đặt ở vùng da lành sát bóng nước, ta kéo da xuống mà hình dạng bóng nước thay đổi ==> Dấu Nikolsky (+) (bóng nước trợt ra chỗ kéo hoặc vở ra)

Xác định hồng ban tẩm nhuận hay không tẩm nhuận:

- Dùng ngón tay trỏ ấn vào vùng hồng ban, hồng ban trắng ra rồi hồng trở lại ==> hồng ban không tẩm nhuận
- Nếu ấn vào buông ra mà thấy vùng da đó không thay đổi gì ==> Hồng ban tẩm nhuận.

Bệnh do virus sởi gây ra chia làm 3 giai doạn, mỗi giai đoạn keo dài trung bình khoảng 3 ngày. Ba ngày đầu là giai đoạn viêm long với sốt đột ngột 39 - 400C, lưu ý rất ít khi sốt nhẹ. Trên lâm sàng dấu hiệu viêm long được xác định khi bệnh nhân có hai trong 3 triệu chứng: Ho (Cough), chảy mũi (Coryza) và viêm kết mạc (Conjuntivitis) trong đó triệu chứng ho hầu như luôn hằng định và thường kéo qua giai đoạn hồi phụcvới sốt , ho, viêm kết mạc xuất tiết và chảy nước mũi.

[SƯU TẦM] Cách phân biệt cà phê thật và hóa chất, bắp rang

 [Bài viết sưu tầm]

Tôi là dân nghiện cà phê, trà và đã có 48 năm thưởng thức cà phê, xin phép mạn đàm về cà phê.

Thú uống cà phê: Dân ghiền cà phê vào buổi sáng sớm chỉ thích uống cà phê lề đường và tán gẫu thời sự với nhau. Quán cà phê lề đường mà chúng tôi uống buổi sáng toàn dân ghiền và người khách ít thâm niên nhất cũng đã 15 năm. Riêng tôi đã có “30 tuổi cà phê” ở đây.

Những bạn cà phê làm rất nhiều ngành nghề. Chúng tôi chào ngày mới bằng những đề tài rất hào hứng về kinh tế, văn hóa, xã hội, khoa học kỹ thuật, đời sống và nghệ thuật. Cà phê tuy không ngon lắm nhưng rất thú vị khi vừa nhâm nhi vừa tán gẫu.

Riêng tôi, vì là dân ghiền cà phê nên công việc đầu ngày của tôi là nấu ấm nước để pha cà phê đặc biệt và trà đặc biệt. Uống xong, rồi mới ăn sáng và đi đến quán cà phê ruột để tán gẫu, xong mới đi làm. Sau giấc ngủ trưa, tôi phải có một cữ cà phê đặc biệt nữa.

Dân ghiền cà phê chỉ khoái cà phê ngon: Bạn không thể nào uống được ly cà phê ngon khi chỉ pha một loại cà phê. Dân ghiền nặng như ba tôi uống cà phê rất cầu kỳ. Ông pha một phần cà phê Moka và hai phần cà phê J. Martin và cho vào một ít bơ Bretel tan chảy.

Một phin cà phê được pha vào khoảng 25cc sữa đặc có đường. Hương thơm ngào ngạt tự nhiên của Moka và vị đắng thanh thoát của J. Martin hòa quyện vào sữa đặc tạo thành độ sánh, làm thỏa mãn khứu giác, vị giác và thị giác của bạn mà không cần đến bắp rang (để tăng độ sánh).

Tách cà phê luôn được hâm nóng trong nước sôi. Nhấp từng muỗng cà phê, tinh thần bạn rất sảng khoái, tâm thần thăng hoa. Cảm giác thăng hoa sẽ lên đến đỉnh điểm nếu bạn uống một ly cà phê sữa như thế trên bờ hồ Xuân Hương (Đà Lạt) vào một đêm đông, bên tai nghe văng vẳng tiếng đàn dương cầm.

Cà phê xưa và nay: Có hai dòng cà phê: Arabica và Robusta. Arabica, rất khó trồng, cho mùi hương thật tuyệt vời. Robusta lại cho vị rất đậm đà. Mà dân ghiền cà phê thì muốn được thưởng thức cả hương và vị.

Trước đây, người Pháp mang vào Việt Nam hai giống cà phê thượng hảo hạng: Moka thuộc dòng Arabica và J. Martin thuộc dòng Robusta. Hai giống cà phê này rất nổi tiếng trên thế giới và đắt giá hơn cả cà phê thượng hảo hạng của Brazil.

Trước năm 1975, Sài Gòn có những tiệm cà phê nổi tiếng chuyên dùng hai loại cà phê này như: Brodard, La Pagode, 5 Dưỡng. Riêng cà phê 5 Dưỡng, giá bình dân, là nơi tập trung nhiều văn nghệ sĩ để tìm nguồn cảm hứng.

Ngày trước, người uống cà phê ít, thanh niên cũng không thích lắm, mà người sản xuất cà phê thì nhiều, nên không có tình trạng pha bắp rang. Cà phê bình dân cũng ngon. Ngày nay, văn hóa uống cà phê chủ yếu là giao tiếp, nên người ta ít chú trọng đến chất lượng cà phê. Vả lại, các quán cà phê phát triển rộng khắp, cà phê hạt thiếu, nên xảy ra tình trạng pha bắp rang, lâu ngày thành ra thói quen.

"Cà phê pha bắp rang” lại đáp ứng được “gu” khoái “sánh” của giới trẻ. Mà “cà phê pha bắp rang” thì làm sao có mùi vị tuyệt diệu bằng cà phê nguyên chất, nên giới kinh doanh cà phê mới tìm đến tinh dầu cho mùi hương cà phê. Lòng tham không đáy, họ còn nhẫn tâm rang bắp/đậu nành đến cháy đen và thêm nhiều phụ gia độc hại vào cho giống cà phê.

Nhiều thương hiệu cà phê cũng có pha bắp rang, tỷ lệ pha khoảng 10%. Với tỷ lệ pha này, cà phê không được ngon như cà phê nguyên chất, nhưng uống cũng được và không độc hại.

Hiện nay, muốn uống được cà phê nguyên chất, chỉ còn cách là mua cà phê hạt ở Buôn Mê Thuột về nhờ cơ sở xay rang nhỏ, quen biết gia công.

Cách nhận biết cà phê thật: Cà phê nguyên chất khi pha ra, có màu cánh gián chứ không phải màu đen, nước cà phê trong chứ không đục. Có những quán, khi cà phê pha xong, họ đánh cho dậy bọt: đó là cà phê có pha hương cà phê, hoặc nguy hiểm hơn là có chất tạo bọt Sodium lauryl sulfat. Cũng không hiểu tại sao có một số dân ghiền cà phê lại khoái uống cà phê dậy bọt?

Khi cà phê pha phin, chưa bỏ đường mà đã có vị ngọt, đó là do có caramel. Mà đã có caramel, thì chắc hẳn là có pha đậu nành hoặc bắp rang.

Cà phê có màu đen sậm: coi chừng có phẩm nhuộm phân tán (dùng trong nhuộm vải sợi, rất độc hại cho sức khỏe). Họ dùng phẩm nhuộm phân tán để tạo màu và hương cà phê để tạo hương, chứ chẳng có cà phê gì hết. Thường những quán cà phê lề đường “không chuyên” (chỉ bán cho khách vãng lai) và một số quán cà phê nhạc chơi thủ pháp độc ác này.
https://vnexpress.net/tin-tuc/cong-dong/cach-phan-biet-ca-phe-that-va-hoa-chat-bap-rang-2413885.html

VIÊM MÔ TẾ BÀO

ĐỊNH NGHĨA:
_ Là sự nhiễm trùng cấp tính ở lớp bì và mô dưới da.

BIỂU HIỆN LÂM SÀNG:
- Đau, phù.
- Sang thương phẳng đỏ một bên, thường có bọng nước không rõ ranh giới và nổi lên không đồng nhất.
- Ấn đau.
- Vị trí: thường gặp ở chân.
- Triệu chứng hệ thống (không thường gặp): sốt-lạnh run, tăng BC trong máu, nổi hạch.
- Có thể dẫn tới viêm bạch mạch (có các sọc đỏ ở da theo dọc đường bạch huyết theo hướng proximal của vùng viêm mô tế bào)

CĂN NGUYÊN:
 Thông thường, sẽ có ngõ vào (như nhiễm trùng tai, chàm/loét da do giãn tĩnh mạch, nấm da chân,..)

- Thường gặp nhất: Liên cầu khuẩn nhóm A tiêu huyết beta và S.aureus (các vết thương kích thước lớn)

- H.influenza (quanh ổ mắt)
- Pasteurella multocida (chó/mèo cắn)
- Có thể có trực khuẩn Gr(-) và nấm kèm theo (cơ địa SGMD hoặc phơi nhiễm nước).
Các yếu tố tiên lượng: SGMD, Đái tháo đường.
Các Yếu Tố Nguy Cơ: Tiêm truyền vào mạch máu, Chấn thương, Phẫu thuật gần đây, Bệnh mạch máu ngoại biên, Phù Bạch Huyết ở người tiểu đường, Nứt da ở bàn chân/ ngón chân- Nấm da chân.

BIẾN CHỨNG:
Ít gặp, bao gồm phù bạch mạch, huyết khối xoang hang, nhiễm trùng máu, viêm cầu thận.

CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT:
- Huyết khối tĩnh mạch sâu. Viêm tĩnh mạch nông.
- Viêm da tiếp xúc. Phản ứng do nhạy cảm ánh sáng. Viêm da do ứ máu.
- Viêm mô mỡ dưới da.
- Viêm mạch máu.

CẬN LÂM SÀNG:
- Công thức máu, Soi và cấy máu nếu có lạnh run.
- Hiếm khi nào nuôi cấy da/ máu. Swab da chỉ khi vết thương hở kèm mủ.
Nếu nghi ngờ viêm cân mạc hoại tử: Sinh thiết ngay và cắt đông lạnh, làm mô bệnh học.

XỬ TRÍ:
Cho BN nâng cao chân và nghỉ ngơi.
Thuốc:
  Hàng đầu: Cefazolin/Cephalexin hoặc Cloxacillin (phủ KS rộng hơn nếu có nguy cơ nhiễm trực khuẩn Gr(-), truyền tĩnh mạch khi có ban đỏ nổi rộng hoặc triệu chứng hệ thống)
  Hàng hai: Erythromycin hoặc Clindamycin
  Ở Trẻ em dùng Cefuroxime
  Nếu BN có đái tháo đường (nhiễm trùng bàn chân): TMP/SMZ và Metronidazole.